Từ ngày 01/01/2026, hộ kinh doanh chính thức bãi bỏ hình thức thuế khoán và thực hiện kê khai thuế tương tự như doanh nghiệp theo Nghị quyết 198/2025/QH15 và Quyết định số 3389/QĐ-BTC. Trước thay đổi này, nhiều hộ kinh doanh đặt ra câu hỏi liệu hộ kinh doanh có doanh thu lớn có bị bắt buộc phải chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp hay không? Hãy cùng Luật Hùng Phí tìm hiểu thông qua bài viết dưới đây.

1. Từ 2026, Hộ kinh doanh doanh thu lớn có bắt buộc chuyển sang doanh nghiệp không?

Hộ kinh doanh doanh thu lớn có bắt buộc chuyển sang doanh nghiệp không?

Căn cứ theo quy định tại  khoản 6 Điều 10 của Nghị quyết số 198/2025/QH15 đã quy định “Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh không áp dụng phương pháp khoán thuế từ ngày 01 tháng 01 năm 2026. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nộp thuế theo pháp luật về quản lý thuế.”

Theo đó, căn cứ vào Bảng 2 Phụ lục của Quyết định số 3389/QĐ-BTC hộ kinh doanh sẽ được chia thành 03 nhóm quản lý thuế để thực hiện theo phương pháp kê khai từ 01/01/2026, cụ thể như sau:

Nhóm 1: Doanh thu dưới 200 triệu đồng/năm

– Được miễn thuế GTGT và thuế TNCN.

– Trách nhiệm kê khai doanh thu: 2 lần/năm (đầu/ giữa năm và cuối năm) để xác định nghĩa vụ thuế

– Hoá đơn: Khuyến khích dùng hoá đơn điện tử có mã

– Sổ sách kế toán: Ghi chép đơn giản

– Tài khoản ngân hàng: Không bắt buộc

– Chuyển đổi phương pháp tính thuế: không áp dụng

Nhóm 2: Doanh thu từ 200 triệu đến dưới 03 tỷ đồng/năm

– Thuế GTGT

+ Theo phương pháp trực tiếp theo % doanh thu

Thuế GTGT phải nộp = Doanh thu x Tỷ lệ %

+ Tự nguyện đăng ký áp dụng pp khấu trừ nếu đủ điều kiện

Thuế GTGT phải nộp = Thuế GTGT đầu ra – Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ

– Thuế TNCN: Tính theo tỷ lệ % trên doanh thu theo từng ngành nghề

Số thuế TNCN phải nộp = Doanh thu x Tỷ lệ %

– Trách nhiệm kê khai doanh thu: Kê khai theo quý (4 lần/năm) + quyết toán năm

– Hoá đơn: Bắt buộc dùng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền nếu doanh thu lớn hơn 1 tỷ và có hoạt động kinh doanh bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ trực tiếp đến người tiêu dùng

– Sổ kế toán: đơn giản, phần mềm miễn phí

– Tài khoản ngân hàng: Bắt buộc mở tài khoản riêng phục vụ kinh doanh

– Chuyển đổi phương pháp tính thuế: Nếu doanh thu lớn hơn 3 tỷ trong 2 năm liên tục → áp dụng như nhóm 3 từ năm sau

Nhóm 3: Doanh thu trên 03 tỷ đồng/năm

– Thuế GTGT: Bắt buộc áp dụng khấu trừ

Thuế GTGT phải nộp = Thuế GTGT đầu ra – Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ

– Thuế TNCN: Thuế TNCN = Thu nhập tính thuế x 17%

(Thu nhập tính thuế = Doanh thu – chi phí hợp lý)

– Trách nhiệm kê khai doanh thu: kê khai theo tháng (nếu có doanh thu năm trên 50 tỷ) hoặc quý, quyết toán năm

– Hoá đơn: Bắt buộc dùng hóa đơn điện tử có mã hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền

– Sổ kế toán: Bắt buộc theo chế độ kế toán của doanh nghiệp siêu nhỏ hoặc doanh nghiệp vừa

– Tài khoản ngân hàng: Bắt buộc mở tài khoản riêng phục vụ kinh doanh

– Chuyển đổi phương pháp tính thuế: Áp dụng như Doanh nghiệp. Được khấu trừ thuế GTGT đầu vào từ kỳ đầu tiên.

Như vậy, hộ kinh doanh có doanh thu lớn không bắt buộc phải chuyển sang doanh nghiệp. Nhưng với doanh thu cao, hộ kinh doanh sẽ chịu thuế giống như doanh nghiệp (khấu trừ thuế GTGT, áp dụng thuế TNDN theo thu nhập tính thuế) và bắt buộc phải dùng sổ sách hoá đơn như doanh nghiệp.

Trong khi đó, các doanh nghiệp được chuyển đổi từ hộ kinh doanh có nhiều lợi thế hơn, cụ thể:

– Được miễn thuế TNDN 03 năm đầu theo Nghị quyết 198/2025/QH15.

– Được hưởng mức thuế suất ưu đãi 15% hoặc 17% theo Luật thuế TNDN 2025 – thấp hơn so với thuế TNCN phải nộp khi vẫn giữ mô hình hộ lớn.

– Dễ tiếp cận vốn ngân hàng, ký kết hợp đồng, tham gia đấu thầu và mở rộng quy mô kinh doanh.

– Hệ thống sổ sách – kế toán bài bản hơn, giảm rủi ro bị ấn định thuế, truy thu hoặc xử phạt khi cơ quan thuế kiểm tra.

Do đó, với nhóm hộ kinh doanh có doanh thu lớn (> 3 tỷ đồng/ năm) nên chuyển thành doanh nghiệp vì sẽ được hưởng các thuế suất ưu đãi theo Luật thuế thu nhập doanh nghiệp 2025 và được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 03 năm kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu theo quy định tại khoản 4 Điều 10 Nghị quyết số 198/2025/QH15 về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân.

>>XEM THÊM:

HIỆN NAY, HỘ KINH DOANH PHẢI NỘP NHỮNG KHOẢN THUẾ NÀO?

2. Thủ tục chuyển đổi hộ kinh doanh lên doanh nghiệp

Thủ tục chuyển đổi hộ kinh doanh lên doanh nghiệp

Quy trình chuyển đổi hộ kinh doanh sang doanh nghiệp được thực hiện theo các bước sau:

Bước 1: Lựa chọn loại hình doanh nghiệp phù hợp

Bước 2: Chuẩn bị hồ sơ đăng ký doanh nghiệp theo từng loại hình doanh nghiệp đã chọn

Bước 3: Nộp hồ sơ đăng ký thành lập doanh nghiệp trên cơ sở chuyển đổi từ hộ kinh doanh tại Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh nơi doanh nghiệp dự định đặt trụ sở chính.

Bước 4: Phòng Đăng ký kinh doanh kiểm tra và cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, nếu hồ sơ hợp lệ. Nếu không hợp lệ, cơ quan đăng ký gửi thông báo nêu rõ lý do để doanh nghiệp sửa đổi, bổ sung.

Bước 5: Trong 2 ngày làm việc sau khi cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, Phòng Đăng ký kinh doanh sẽ đồng thời thực hiện thủ tục chấm dứt hoạt động hộ kinh doanh theo khoản 3 Điều 27 Nghị định 168/2025/NĐ-CP.

Bước 6:  Đăng bố cáo thành lập doanh nghiệp trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp trong 30 ngày kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận.

Bước 7: Thực hiện thủ tục sau đăng ký doanh nghiệp

Có thể thấy, quy trình chuyển đổi từ hộ kinh doanh lên doanh nghiệp thường phức tạp. Nếu không nắm rõ quy định về hồ sơ theo từng loại hình doanh nghiệp và thực hiện đúng trình tự, thủ tục thì quá trình chuyển đổi dễ bị kéo dài thời gian xử lý hoặc phát sinh rủi ro pháp lý. Do đó, việc sử dụng dịch vụ hỗ trợ chuyển đổi từ công ty luật hoặc văn phòng luật sư uy tín là giải pháp cần thiết để bảo đảm thủ tục được thực hiện đúng quy định và hiệu quả.

>>XEM THÊM:

LỢI ÍCH KHI CHUYỂN HỘ KINH DOANH LÊN DOANH NGHIỆP